CA DAO, TỤC NGỮ VIỆT NAM

I. Ca dao-Tục ngữ

Vần A    Vần B   Vần C và CH   Vần D   Vần Đ   Vần E   Vần G   Vần GH   Vần GI

Vần H     Vần I       Vần K    Vần KH      Vần L     Vần M   Vần N   Vần NG  Vần NH

Vần O-Ô-Ơ    Vần PH    vầnQ    vần R    vần S    vần T    vần TH    vần TR    vần U    vần V  

vần X   vần Y  (Tháng 12-07)

 

II. Ca dao theo chủ đề

1. Yêu chuộng ḥa b́nh

2. T́nh yêu quê hương

3. Người Việt tự cường

4. Trời của người Việt

Ư thức luân lư của người Việt Nam 

Ư thức luân lư của người Việt Nam đă thành một phản ứng hết sức sâu xa, khiến nó tỏa ra ở khắp mọi nơi, mọi mặt sinh hoạt vật chất cũng như tinh thần.

Trong văn chương b́nh dân của người Việt Nam , tục ngữ, cổ tích chiếm một địa vị đáng kể, và hầu hết nó là luân lư sống động, cụ thể và rất thực tiễn, được viết thành vần thành điệu rơ ràng.

Người dân Việt sống giữa tục ngữ, cổ tích như con cá sống giữa biển, và tinh thần của họ qua các lời nói hàng ngày thật là phong phú, ư t́nh xây dựng rút từ tục ngữ, cổ tích, ca dao.

Cả những người dân quê thất học, tâm năo cũng thấm nhuần được khá nhiều những câu răn dậy truyền khẩu có điệu có vần để họ sử dụng trong cuộc đối thoại như những nguyên tắc vàng ngọc, và cả trong khi chửi rủa như những luận chứng bất khả di dịch.

Một điều rất đáng chú ư là có những câu tục ngữ hết sức bóng bẩy, rất đỗi khó hiểu, nhiều người trí thức có văn bằng cao cũng không thể nào giải nghĩa cho gọn gàng, thế mà những người b́nh dân Việt Nam vẫn sử dụng được một cách chính xác đặc biệt trong lúc nói năng. Dĩ nhiên người nói không sao giải nghĩa các câu phát biểu một cách phân minh, v́ họ chỉ hiểu nó bằng trực giác. Căn bản tâm hồn họ như làm bằng chất luân lư và thông cảm với luân lư một cách tự nhiên dễ dàng.

Cả đến những thần thoại của họ cũng có một tinh thần luân lư đặc biệt, hướng về những giá trị rất cao đẹp, hoặc là đề cao giống ṇi như chuyện Con Rồng Cháu Tiên, ca ngợi anh hùng cứu quốc như chuyện Phù đổng Thiên vương, cổ vơ hôn nhân b́nh đẳng tự do như chuyện Tiên Dung và Chử Đồng tử, phát huy đức tính siêng năng như Sơn tinh Thủy tinh.

Tóm lại, những điều nhân nghĩa thủy chung bao giờ cũng là xương tủy trong thần thoại của họ.

Không chỉ ở trong văn chương b́nh dân, ư niệm luân lư mới thành chất sống, thành xương tủy, mà cả đến văn chương bác học của lớp sĩ phu ngày xưa vốn là tầng lớp hưởng thụ trong xă hội, ư thức luân lư cũng hết sức đậm đà.

(A. Pazzi, Người Việt Cao Quí, Hồng Cúc dịch)

---------------------------------------------------------------------------------------------