2

NHỮNG BĂN KHOĂN

Chào quí vị...

Khi đời người vào tuổi đă lớn mà c̣n phải học đạo mới, đổi niềm tin, kinh nguyện, cuộc sống...là cả một hy sinh lớn lao, nhưng tôi xin quả quyết: Hy sinh của quí vị rất có ư nghĩa và sẽ được đền đáp xứng đáng đời này, được b́nh an trong cuộc sống và đời sau được hạnh phúc mát mẻ muôn đời.

Chúng ta đang đi trên con đường "một chiều". Chắc chắn sẽ có ngày cuộc sống mỗi người phải chấm dứt như bao nhiêu người đă chấm dứt, dù là vua quan hay dân nghèo....

Nhưng cuộc sống chấm dứt rồi, có đổi sang kiếp khác không? Mỗi đạo trả lời một cách. Người Việt nam ta tin rằng hồn thiêng không chết, sẽ chịu "hành h́nh" nơi địa ngục, hay được "mát mẻ" nơi cực lạc, tùy mỗi người có biết sống lành hay không:

Sống lành lại được chết lành,
     Sống ác chết dữ tan tành ra tro.

Quí vị theo đạo v́ nhiều lư do: - Để t́m cho ḿnh một Đấng đáng tôn thờ,- T́m cho ḿnh một hướng đi,

- T́m cho ḿnh sự b́nh an hạnh phúc...

- Để thành hôn , đi cùng hướng với người bạn đời. St- Exupery nói rất hay: "Yêu nhau không phải là ngồi nh́n nhau, nhưng là cùng nh́n về một hướng". Kinh nghiệm các gia đ́nh cho thấy, để đời sống vợ chồng dễ hoà hợp, để việc dạy dỗ con em khỏi cảnh "trống đánh xuôi, kèn thổi ngược", để an ủi nhau lúc tuổi già...rất cần đôi bạn cùng sống một tôn giáo. Bên trên mục đích thành hôn, các anh chị cần thêm một đích nữa: Học đạo Chúa để hiểu biết, yêu mến và phụng sự Chúa, để được sống hạnh phúc đời này và đời sau.

Rồi đây, qua các bài sau, quí vị sẽ tự thấy Thiên Chúa đáng kính mến, đáng tôn thờ, phụng sự thế nào.

 Trao đổi:

1. Đầu tiên, nói tới theo đạo Công giáo, tự nhiên thấy rất ngại, v́ nghe nói, theo đạo phải bỏ Ông Bà Tổ Tiên, không được tôn thờ các đấng sinh thành, điều đó có đúng không?

- Câu nói này có chỗ đúng mà cũng có chỗ không đúng. Đúng ở chỗ người theo đạo Chúa không được "tôn thờ"các đấng sinh thành" nếu hiểu chữ thờ như Tục ngữ Việt nam: Thờ cha kính mẹ, theo nghĩa chặt như thờ Thiên Chúa.  V́ đạo dạy rằng chỉ có một  Thiên Chúa , Đấng dựng nên trời đất mới đáng tôn thờ (worship), c̣n Ông bà cha mẹ chỉ đáng "tôn kính" (respect) thôi. Trong đạo Công giáo, việc tôn kính này trở thành một bổn phận bó buộc trong điều Răn thứ 4 trong 10 điều Răn. Điều răn thứ 4  buộc con cái phải yêu mến, tôn kính, vâng lời cha mẹ trong những điều phải lẽ, và giúp đỡ cha mẹ khi c̣n sống cũng như khi cha mẹ đă qua đời. Làm ngược lại là mắc tội bất hiếu.

- Không đúng ở chỗ "Theo đạo Chúa phải bỏ Ông Bà Tổ Tiên". Người theo đạo Chúa không bỏ, mà c̣n gắn bó chặt chẽ với ông bà cha mẹ; cha mẹ, vẫn được "Sống tết, chết giỗ". Người Công giáo c̣n tin rằng sau khi chết sẽ được sẽ được gặp lại và đoàn tụ, sống hạnh phúc  măi với ông bà cha mẹ ở đời sau, nếu cùng được vào nơi Cực lạc là Nước Thiên đàng (Paradise).

 2. Tại sao người theo đạo Chúa không cúng giỗ (make offerings) để cha mẹ khỏi đói?

Câu hỏi này nhắc người ta nhớ lại những bát cơm, những nén hương, những bánh trái trong mâm cơm cúng cha mẹ của những quí vị theo đạo Ông bà trong những ngày sóc (ngày 1 tháng âm lịch), ngày vọng ( ngày rằm, 15 tháng âm lịch), ngày kỵ (ngày giỗ), ngày Tết. Ngày đó, con cái cầm nén hương (incense) thành kính cúi đầu lễ bái trước vong linh (hồn thiêng) hay bài vị Tổ tiên (Tấm bảng bằng gỗ hoặc giấy viết tên tuổi chức tước), ông bà cha mẹ.

Người theo đạo Chúa không đặt mâm cơm cúng Ông Bà, v́ họ nghĩ rằng hồn linh thiêng, không c̣n ăn được thực phẩm nuôi thể xác của người c̣n sống; nhưng bù lại, họ cầu nguyện hàng ngày trong thánh lễ, cả tháng 11 hàng năm, ngày Tết, ngày giỗ. làm việc thiện, dâng lễ đền tội, cầu cho linh hồn Ông Bà cha mẹ sớm được giải thoát, về Thiên đàng hưởng hạnh phúc cùng Thiên Chúa.

 3. Có người nói, "Đạo nào cũng tốt, cũng dạy ăn ngay ở lành" cần ǵ phải theo đạo Chúa; 

- Đúng. Đạo nào cũng tốt, nếu xét về phía đạo nào cũng dạy tín đồ "ăn ngay ở lành", "tu thân, tích đức" thuộc phương diện luân lư (morality) như: Cấm bất hiếu, cấm giết người, cấm tà dâm, cấm trộm cắp...

Nhưng khi nói về cái tốt, cũng có cái tốt hơn.  Đạo cũng vậy. Đạo do loài người (như đức Phật, đức Khổng) dạy cũng tốt, nhưng đạo do Ông Trời (Đấng làm nên vũ trụ và con người) dạy, chắc phải  tốt hơn.

Đạo Chúa c̣n giúp giải quyết các vấn đề khó giải như: Thế giới này từ đâu mà có? Ai là Tổ tông loài người? Tại sao con người phải khổ đau? Chết rồi con người đi đâu? Đâu là ư nghĩa của cuộc đời? Đâu là ư nghĩa của tôn giáo? Đạo Chúa có giúp thăng tiến cuộc sống không? quan niệm về đau khổ thế nào? chết rồi có đổi qua kiếp khác không?.

 Người theo đạo Chúa, nhiều khi c̣n bê bối hơn người không Công giáo!

- Đúng: Người theo đạo Chúa, nhiều khi cũng bê bối. Nhưng cũng có rất nhiều người Công giáo tốt lành, đáng kính phục, nhiều anh hùng, thánh nhân, nhiều người giúp thăng tiến xă hội... Đạo Chúa luôn dạy điều tốt, nhưng người ta có bỏ tính xấu của ḿnh để nên tốt như đạo dạy không?  Do đó, "Theo đạo là cần, sống đạo lại cần hơn".

 5. Theo đạo Chúa có khó lắm không?

- Đạo Chúa khó với những ai không biết chịu khó, nhưng không khó với những ai biết cố gắng, và nhờ ơn Chúa giúp.

Cụ Nguyễn Bá Học, một danh nhân nước ta cũng đă từng nói:

"Đường đi khó, không khó v́ ngăn sông cách núi, mà chỉ khó v́ ḷng người ngại núi e sông".

Cha ông chúng ta cũng dạy:

    Yêu nhau chẳng quản gần xa,      
         Một ngày chẳng đến th́ ba bốn ngày.

Chúa Kitô (Ông Tổ đạo) đă lưu ư các môn đồ như sau:

 "Ai muốn theo Ta hăy từ bỏ ḿnh, vác thập giá ḿnh hằng ngày mà theo Ta. Ai muốn cứu mạng sống ḿnh th́ sẽ mất, ai bỏ mạng sống ḿnh v́ Ta, sẽ t́m lại được (Mt 16, 24).

Đối với Chúa, lao lực luôn luôn đi với phần thưởng:"Phần thưởng lớn lao là Sự Sống hạnh phúc muôn đời (1 Tm 6, 11-19).

Hạnh phúc muôn đời của đạo Chúa là nơi không c̣n đau khổ, chỉ c̣n sung sướng ,yêu thương muôn đời với những người ta yêu mến, không c̣n ĺa xa nhớ nhung, nhưng được sống măi trong T́nh yêu Chúa, Đức Mẹ và các Thần thánh.

 Chúa đă quả quyết :"Được lời lăi cả mọi sự thế gian mà thiệt mất linh hồn, (mất phúc muôn đời)  nào được ích ǵ (Mt 16,26) .

6. Nghe cha nói thấy ham quá, vậy muốn theo đạo Chúa phải làm những ǵ?

       - Cám ơn chị, xin Chúa ban nghị lực cho chị để đi đến cùng, và khi trở thành con Chúa sẽ theo Chúa suốt đời. Nhớ lời cha ông dạy:

       Mặc ai chác lợi mua danh,     
            Miễn sao học được đạo lành th́ thôi.

7. Có người nói "Chỉ cần giữ đạo tại tâm", cần ǵ những nghi lễ bên ngoài.

- Người đời thường nói:

Khôn ngoan tâm tính tại ḷng,
    Lọ là uống nước giữa ḍng mới khôn!

Từ đó người ta nói: Đạo tại tâm, câu nệ ǵ h́nh thức!

- Đúng, cần phải thờ Chúa tại tâm, hay nói đúng hơn là bắt đầu từ trong tâm ra tới bên ngoài, v́ con người có cả hồn lẫn xác. Sự tôn kính, t́nh yêu mến, sự giúp đỡ... đều phải bắt nguồn từ trong tâm rồi tỏ lộ ra bên ngoài.

- Không đúng, v́ con người có hồn có xác, nên cần các nghi lễ bên ngoài để tỏ ḷng tôn kính bên trong.

Bạn có bằng ḷng khi con của bạn nghĩ trong tâm: "Tôi kính yêu cha mẹ tôi hết ḷng", nhưng khi gặp bạn nó không chào hỏi; bạn cậy nhờ; nó không giúp đỡ, ở xa mà không hề gọi phôn thăm bạn. Bạn có thích cái "tâm" ấy của con bạn không?

Người nói "đạo tại tâm" chứ không cần nghi lễ bên ngoài chính là người nói mà không ư thức sâu xa điều ḿnh nói. Người này không chú tâm thực hành những điều đạo dạy, không muốn cố gắng.

Thiên Chúa sẽ căn cứ vào các ước muốn và việc làm của bạn mà thưởng công cho bạn: "Ta có phần thưởng để trả cho mỗi người tùy việc chúng đă làm" (Kh 22,12).

Tóm tắt

1. Theo đạo Chúa không phải bỏ Ông Bà Tổ Tiên, nhưng phải tôn kính, mến yêu , giúp đỡ các ngài khi  sống, cả khi đă qua đời, theo điều răn thứ 4 của đạo Chúa.

2. Đạo nào cũng tốt, nhưng đạo do Trời truyền dạy th́ tốt hơn, chắc chắn hơn.

3. Nói rằng" Chỉ cần giữ đạo tại tâm" th́ không đúng. Cần cả trong tâm lẫn bên ngoài, v́ con người có xác có hồn.

Mục lục